EPD-Deklaracja dla pojedyńczego wyrobu
Deklaracja dla pojedynczego/specyficznego produktu jest najczęściej stosowanym typem wśród różnych rodzajów EPD. Jej popularność wynika z bezpośredniego zastosowania do konkretnych produktów i możliwości precyzyjnego określenia wpływu środowiskowego tych produktów na przestrzeni całego cyklu życia. Uwzględnia wszystkie kluczowe etapy, takie jak produkcja, dystrybucja, użytkowanie i recykling, dostarczając kompleksowego obrazu śladu środowiskowego produktu.
Cel
Umożliwienie szczegółowego zrozumienia wpływu konkretnego produktu na środowisko, wspieranie decyzji zakupowych oraz optymalizacja procesów produkcyjnych.
Potencjalni odbiorcy
- Producenci: Firmy posiadające szerokie portfolio podobnych produktów, które chcą ujednolicić raportowanie środowiskowe.
- Konsumenci: Osoby szukające ogólnych informacji o wpływie środowiskowym kategorii produktów.
- Organizacje Branżowe: Instytucje chcące promować zrównoważony rozwój w obrębie określonej branży.
- Zarządzający Zakupami: Profesjonaliści odpowiedzialni za wybór zrównoważonych produktów i usług dla swoich organizacji.
Zalety
- Wysoka precyzja i szczegółowość danych.
- Promowanie transparentności i zrównoważonego rozwoju.
- Wsparcie dla świadomych wyborów konsumentów.
Wady
- Wysoki koszt i czasochłonność przygotowania.
- Może być trudne dla produktów o złożonej strukturze.
EPD-Deklaracja dla grupy wyrobów
Deklaracja EPD (Environmental Product Declaration – Deklaracja Środowiskowa Produktu) dla grup produktowych, znana również jako EPD dla wielu produktów, stanowi zaawansowane narzędzie pozwalające na kompleksową ocenę wpływu środowiskowego serii podobnych produktów pochodzących od jednego producenta. W przeciwieństwie do indywidualnej deklaracji dla pojedynczego produktu, EPD grupowa umożliwia agregację danych środowiskowych dla całej kategorii produktów, co jest szczególnie przydatne w przypadku linii produktów o podobnych właściwościach i procesach produkcyjnych.
Cel
Ułatwienie oceny i porównywania wpływu środowiskowego serii produktów, optymalizacja procesów na szerszą skalę.
Potencjalni odbiorcy
- Producenci: Firmy posiadające szerokie portfolio podobnych produktów, które chcą ujednolicić raportowanie środowiskowe.
- Konsumenci: Osoby szukające ogólnych informacji o wpływie środowiskowym kategorii produktów.
- Organizacje Branżowe: Instytucje chcące promować zrównoważony rozwój w obrębie określonej branży.
- Zarządzający Zakupami: Profesjonaliści odpowiedzialni za wybór zrównoważonych produktów i usług dla swoich organizacji.
Zalety
- Uproszczona analiza dla firm z wieloma produktami.
- Możliwość identyfikacji efektywności środowiskowej na poziomie grupy produktów.
Wady
- Mniejsza szczegółowość danych dla indywidualnych produktów.
- Możliwość ukrycia wpływu środowiskowego najbardziej szkodliwych produktów.
EPD Branżowe
EPD Branżowe to dokumenty prezentujące uśredniony wpływ środowiskowy produktów reprezentatywnych dla danej branży. Pozwalają na ocenę i porównanie wpływu środowiskowego na poziomie sektorowym, co ułatwia zrozumienie ogólnych trendów środowiskowych i kierunków rozwoju w różnych dziedzinach przemysłu.
Cel
Celem EPD Branżowych jest umożliwienie analizy i porównywania średniego wpływu środowiskowego produktów w ramach określonego sektora. Służą one jako narzędzie do identyfikacji obszarów, w których branże mogą wprowadzić usprawnienia dla zwiększenia zrównoważenia. EPD Branżowe wspierają także rozwój zrównoważonych strategii branżowych, promując innowacje i najlepsze praktyki środowiskowe.
Potencjalni odbiorcy
- Branże i Organizacje Branżowe: Dla szerokiej gamy sektorów przemysłowych zainteresowanych poprawą swojego wpływu na środowisko.
- Badacze i Akademicy: Specjaliści i instytucje badawcze analizujące trendy środowiskowe i efektywność branżową.
- Politycy: Decydenci i organy regulacyjne wykorzystujące dane do kształtowania polityki środowiskowej i norm branżowych.
- Organizacje Ekologiczne: Grupy nacisku i organizacje pozarządowe interesujące się promowaniem zrównoważonego rozwoju.
Zalety
- Promowanie Transparentności: Umożliwia branżom prezentację ich postępów w zakresie zrównoważonego rozwoju.
- Wspieranie Innowacji: Motywuje do poszukiwania nowych, bardziej ekologicznych rozwiązań i technologii.
- Ułatwienie Benchmarkingu: Pomaga w identyfikacji liderów branżowych i promuje zdrową konkurencję w dążeniu do zrównoważonego rozwoju.
Wady
- Ograniczenia Wartości Diagnostycznej: Uśrednione dane mogą nie odzwierciedlać realnych oddziaływań środowiskowych dla danej branży.
- Trudności w Porównywaniu: Różnice w metodologiach i zakresie działalności mogą utrudniać bezpośrednie porównania między branżami.
EPD Projektowe
EPD Projektowe to narzędzie analityczne przeznaczone do oceny wpływu środowiskowego produktów w fazie projektowania, zanim zostaną one wprowadzone na rynek. Wykorzystuje założenia dotyczące przyszłego użytkowania, produkcji, dystrybucji oraz utylizacji produktu, stosując metodyki oceny cyklu życia (LCA) zgodne z normami ISO 14040 i 14044, aby przewidzieć ich potencjalny ślad ekologiczny.
Cel
Głównym celem EPD Projektowych jest wspieranie tworzenia zrównoważonych produktów poprzez identyfikację potencjalnych obszarów optymalizacji środowiskowej już na etapie projektowania. Narzędzie to umożliwia projektantom i producentom integrację kryteriów środowiskowych w procesie rozwoju nowych produktów, promując innowacyjność i odpowiedzialność ekologiczną.
Potencjalni odbiorcy
- Projektanci Produktów: Specjaliści dążący do włączenia zasad zrównoważonego rozwoju do nowych koncepcji produktowych.
- Zespoły R&D w Przedsiębiorstwach: Działy badawczo-rozwojowe pracujące nad innowacjami produktowymi.
- Decydenci w Firmach: Osoby odpowiedzialne za strategię produktową i środowiskową przedsiębiorstw.
Zalety
- Wczesna Interwencja: Możliwość zintegrowania rozwiązań proekologicznych na wczesnym etapie rozwoju produktu.
- Redukcja Kosztów i Ryzyka: Minimalizacja ryzyka środowiskowego i potencjalnych kosztów związanych z późniejszymi modyfikacjami produktu.
- Wzmocnienie Innowacyjności i Wizerunku: Budowanie wizerunku marki jako lidera w dziedzinie zrównoważonego rozwoju.
Wady
- Wyzwania Metodologiczne: Kompleksowość analizy LCA i potrzeba zaawansowanego modelowania.
- Niepewność Prognoz: Zmienne mogą się różnić w zależności od rzeczywistych warunków użytkowania i produkcji
Wybór EPD
Wybór właściwego rodzaju EPD pozwala firmom na dokładne przedstawienie ich zaangażowania w zrównoważony rozwój, co przyczynia się do budowania zaufania i poprawy reputacji marki. Ponadto, umożliwia efektywniejsze zarządzanie środowiskowe produktów, co może prowadzić do optymalizacji procesów, redukcji kosztów i lepszego dostosowania do wymogów prawnych oraz preferencji rynkowych.
Rodzaje EPD według zakresu deklaracji
Powyższy podział opisuje przeznaczenie deklaracji. Program EPD Polska rozróżnia je dodatkowo według zakresu, czyli tego, ilu wyrobów, zakładów i producentów dotyczy deklaracja. To rozróżnienie decyduje o tym, jakich danych trzeba zebrać i jak deklaracja zostanie oceniona w certyfikacji budynku.
Deklaracje jednego producenta
| Oznaczenie | Rodzaj deklaracji | Opis | Przykład |
|---|---|---|---|
| 1A | Specyficzny wyrób z jednego zakładu | Konkretny wyrób produkowany w jednym zakładzie. | Mieszanka betonowa z jednej wytwórni betonu towarowego. |
| 1B | Specyficzny wyrób z wielu zakładów | Konkretny wyrób jako średnia z kilku zakładów tego samego producenta. | Ta sama mieszanka betonowa produkowana w kilku wytwórniach jednego producenta. |
| 1C | Uśredniony wyrób z jednego zakładu | Średnia dla grupy wyrobów z jednego zakładu. | Uśredniona deklaracja dla różnych mieszanek betonowych z jednej wytwórni. |
| 1D | Uśredniony wyrób z wielu zakładów | Średni wyrób produkowany w kilku zakładach. | Uśredniona mieszanka betonowa z różnych wytwórni tego samego producenta. |
| 1E | Typowy wyrób reprezentatywny z jednego zakładu | Wskaźniki typowego wyrobu reprezentatywnego dla grupy wyrobów z jednego zakładu. | Typowy rodzaj cegły z jednego zakładu, reprezentatywny dla całej jego produkcji. |
| 1F | Typowy wyrób reprezentatywny z wielu zakładów | Typowy wyrób reprezentatywny pochodzący z kilku zakładów produkcyjnych. | Typowy rodzaj cementu z wielu zakładów jednego producenta. |
Deklaracje obejmujące wielu producentów
| Oznaczenie | Rodzaj deklaracji | Opis | Przykład |
|---|---|---|---|
| 2A | Specyficzny wyrób z zakładów wielu producentów | Średnia dla konkretnego wyrobu od kilku producentów. | Płyta izolacyjna z polistyrenu ekstrudowanego produkowana przez wielu producentów. |
| 2B | Uśredniony wyrób z zakładów wielu producentów | Średni wyrób od różnych producentów. | Materiał izolacyjny o różnych gęstościach, uśredniony dla wyrobów wielu producentów. |
| 2C | Typowy wyrób reprezentatywny od wielu producentów | Typowy wyrób z grupy, wybrany i uzasadniony przez wielu producentów lub stowarzyszenie branżowe. | Typowy rodzaj cegły reprezentatywny dla całej branży. |
Deklaracja najgorszego przypadku
Deklaruje wskaźniki o najwyższym oddziaływaniu dla wszystkich modułów z wyjątkiem modułu D, a dla modułu D najmniejsze korzyści i najwyższe obciążenie spośród modelowanych wyrobów. Stosuje się ją zwykle dla wyrobów o niewielkim udziale w oddziaływaniu budynku, na przykład klejów, gdzie osobna deklaracja dla każdego wariantu byłaby nieproporcjonalna.
Różnica między deklaracją z jednego a z wielu zakładów sprowadza się do reprezentatywności i dokładności danych. Deklaracja z jednego zakładu jest dokładniejsza dla konkretnego wyrobu, deklaracja wielozakładowa obejmuje szerszy zakres produkcji. Wymagania dotyczące reprezentatywności czasowej, technologicznej i geograficznej danych określa EN 15941:2024, która zastąpiła raport techniczny CEN/TR 15941:2010.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie są rodzaje EPD?
Rodzaje EPD rozróżnia się według zakresu deklaracji: od deklaracji dla konkretnego wyrobu z jednego zakładu (1A), przez deklaracje uśrednione i reprezentatywne, po deklaracje obejmujące wyroby wielu producentów (2A–2C) i deklaracje najgorszego przypadku. Osobnym, dawnym podziałem był podział na typy I, II i III — wydania norm z 2026 r. wycofały tę terminologię na rzecz określeń ekoetykieta, samodeklarowane oświadczenie środowiskowe i EPD.
Czym różni się EPD dla konkretnego wyrobu od EPD branżowego?
Deklaracja dla konkretnego wyrobu opisuje wyrób jednego producenta i opiera się na jego danych. Deklaracja branżowa reprezentuje uśredniony wyrób grupy producentów. Obie są zgodne z EN 15804+A2, ale deklaracje specyficzne są wyżej punktowane w certyfikacjach budynków i pozwalają wyróżnić się na tle średniej branżowej.
Co to jest EPD dla rodziny wyrobów?
To deklaracja obejmująca grupę podobnych wyrobów, na przykład różne wymiary lub warianty tego samego wyrobu, opracowana na podstawie wyrobu reprezentatywnego albo zakresu wartości. Obniża koszt w porównaniu z osobną deklaracją dla każdej pozycji, o ile pozwalają na to c-PCR i zasady programu.
Który rodzaj EPD wybrać?
Decyduje cel deklaracji i dostępność danych. Do przetargu i certyfikacji budynku najmocniejsza jest deklaracja dla konkretnego wyrobu. Przy szerokim portfolio podobnych wyrobów tańsza bywa deklaracja uśredniona lub dla rodziny wyrobów. Jakość i reprezentatywność danych ocenia się według EN 15941:2024.
Zapytaj o EPD dla swojego wyrobu
Napisz lub zostaw kontakt . Oddzwonimy w 5 minut,