„Czy muszę mieć EPD?” — to pytanie słyszymy od producentów wyrobów budowlanych najczęściej. Odpowiedź w kwietniu 2026 brzmi: formalnie jeszcze nie, ale termin zbliża się szybciej niż większość firm zakłada. Trzy niezależne regulacje UE zmierzają do tego samego celu — obowiązkowej deklaracji wpływu środowiskowego wyrobów budowlanych. Oto konkretny harmonogram.
Trzy regulacje, jeden cel
1. CPR 2024/3110 — Rozporządzenie o Wyrobach Budowlanych
Nowe Rozporządzenie (UE) 2024/3110 (Construction Products Regulation) weszło w życie 7 stycznia 2025. To najważniejsza zmiana regulacyjna dla producentów wyrobów budowlanych od dekady.
| Data | Co się dzieje |
|---|
| 7 sty 2025 | CPR wchodzi w życie |
| 8 sty 2026 | Większość przepisów zaczyna obowiązywać |
| Od 2026 | Komisja Europejska przyjmuje etapami akty dotyczące kolejnych rodzin wyrobów; terminy dla poszczególnych rodzin różnią się |
| 8 sty 2027 | Zaczyna się stosować art. 92 CPR o krajowych sankcjach za naruszenia rozporządzenia. Przepis nie tworzy ogólnego obowiązku posiadania EPD; obowiązki zależą od specyfikacji mającej zastosowanie do wyrobu |
| Termin zależny od rodziny wyrobów | Wymagania nowego CPR, w tym deklarowanie GWP, obejmują daną rodzinę wyrobów co do zasady rok po przyjęciu aktu wykonawczego, który czyni zharmonizowaną normę obowiązkową, chyba że akt wskaże późniejszą datę (art. 95 ust. 9). Plan prac Komisji podaje orientacyjne kamienie milowe, np. przyjęcie takiego aktu dla cementu w IV kw. 2027 r., a dla izolacji termicznych w 2029 r. |
| 9 sty 2030 | Minimalny zakres deklaracji właściwości użytkowych i zgodności rozszerza się o charakterystyki z załącznika II lit. e)–m) (art. 15 ust. 3); dotyczy to rodzin wyrobów objętych już nowymi wymaganiami |
| 9 sty 2032 | Dalsze rozszerzenie o charakterystyki z załącznika II lit. n)–s), również dla rodzin wyrobów objętych już nowymi wymaganiami |
System 3+ oceny i weryfikacji właściwości użytkowych wprowadzony przez CPR przewiduje walidację oceny zrównoważenia środowiskowego przez jednostkę notyfikowaną (załącznik IX pkt 4). To inna procedura niż dobrowolna weryfikacja EPD: obejmuje ocenę producenta wykonaną z użyciem oprogramowania do oceny i nie dotyczy pozostałych charakterystyk wyrobu.
Więcej o wymaganiach CPR: nowycpr.pl
Potrzebujesz deklaracji EPD dla swojego wyrobu?
Opracowujemy, weryfikujemy i rejestrujemy deklaracje środowiskowe EPD typu III zgodne z EN 15804 — potrzebne w przetargach, certyfikacji budynków i wymaganiach CPR. Przygotujemy wycenę dopasowaną do Twojego produktu, bez zobowiązań.
Zamów bezpłatną wycenę →2. EPBD 2024/1275 — Dyrektywa o Budynkach
Znowelizowana dyrektywa o charakterystyce energetycznej budynków wymaga obliczenia GWP budynku w cyklu życia i ujawnienia wyniku w świadectwie charakterystyki energetycznej (art. 7 ust. 2):
- Od 2028: GWP obowiązkowy dla wszystkich nowych budynków o powierzchni użytkowej większej niż 1000 m²
- Od 2030: GWP obowiązkowy dla WSZYSTKICH nowych budynków
Do obliczenia GWP obiektu projektant może użyć danych z EPD konkretnych wyrobów. Gdy ich brak, unijne ramy obliczania GWP (rozporządzenie delegowane (UE) 2026/52) dopuszczają także dane ogólne i wartości domyślne. Takie dane słabiej odzwierciedlają konkretny wyrób, dlatego EPD producenta pozwala dokładniej pokazać wpływ jego materiału.
3. Taksonomia UE i CSRD
Taksonomia UE definiuje „zrównoważoną działalność gospodarczą”. Dla budownictwa kryterium istotnego wkładu w łagodzenie zmian klimatu wymaga obliczenia GWP budynku; dane z EPD mogą to obliczenie zasilać, ale nie są jego jedynym źródłem.
Dyrektywa CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) zmusza duże firmy do raportowania danych środowiskowych w łańcuchu wartości. Producent materiałów budowlanych z EPD może dostarczyć klientom zweryfikowane dane środowiskowe przydatne w raportowaniu ESG.
Czy EPD jest obowiązkowe TERAZ?
Stan na kwiecień 2026:
– W Polsce: nie ma jeszcze formalnego obowiązku posiadania EPD przez producentów
– CPR obowiązuje, ale rozpoczęcie obowiązków dla konkretnej rodziny wyrobów zależy od aktu wykonawczego zgodnie z art. 95 ust. 9
– EPBD wymaga transpozycji do polskiego prawa do 29 maja 2026 — prace legislacyjne trwają
Ale EPD jest FAKTYCZNIE wymagane w tych sytuacjach:
| Sytuacja | Dlaczego EPD potrzebne | Już teraz? |
|---|
| Eksport do Skandynawii | Obliczenia śladu węglowego budynków i wymagania inwestorów. W Szwecji Boverket dopuszcza także dane ogólne | Zależnie od projektu; brak ogólnego obowiązku EPD dla każdego materiału |
| Eksport do Francji | RE2020 — wymagania dotyczące oceny cyklu życia budynku | Według wymagań projektu; obowiązek obliczeń budynku nie oznacza EPD każdego materiału |
| Przetargi z BREEAM/LEED | Dane EPD mogą wspierać ocenę materiałów; kryteria zależą od systemu i jego wersji | Jeśli wymagają tego warunki konkretnego projektu lub zamówienia |
| Przetargi z DGNB | Ocena wpływu środowiskowego budynku; szczegółowe kryteria zależą od wersji systemu | Według wymagań konkretnego projektu |
| Klienci z celami ESG | Duzi deweloperzy wymagają danych środowiskowych | TAK |
| Zielone zamówienia publiczne (GPP) | Rosnąca liczba przetargów z kryteriami GWP | Coraz częściej |
| Obowiązek prawny z CPR | Deklarowanie GWP w deklaracji właściwości użytkowych i zgodności, a nie obowiązek posiadania EPD | Etapami, według aktu dla rodziny wyrobów |
Kto już ma EPD w Polsce?
Duże firmy nie czekają na obowiązek prawny:
– Cemex — EPD dla cementów i betonów (przez IBU)
– Wienerberger — EPD dla cegieł i pustaków
– Lafarge/Holcim — EPD dla cementów
– Grupa Kęty / Aluprof — EPD dla profili aluminiowych
– Rockwool — EPD dla wełny skalnej
Te firmy zrobiły EPD, bo ich klienci (projektanci, deweloperzy, generalni wykonawcy) już TERAZ potrzebują danych do obliczeń LCA budynków i certyfikacji.
Kiedy mała/średnia firma powinna zrobić EPD?
Teraz — jeśli eksportujesz do krajów z wymogami LCA, dostarczasz do projektów z certyfikacją, lub chcesz wyprzedzić konkurencję.
Wcześniej — jeśli Twoje produkty należą do rodzin, dla których plan prac Komisji przewiduje najbliższe kamienie milowe (np. cement). Daty w planie są orientacyjne; obowiązki producenta zaczynają się co do zasady rok po przyjęciu aktu wykonawczego dla danej rodziny.
Z wyprzedzeniem — jeśli produkujesz inne wyroby budowlane. Nie ma jednego terminu dla wszystkich wyrobów: sprawdź w planie prac Komisji kamienie milowe dla swojej rodziny wyrobów i przygotuj dane środowiskowe, zanim nowe wymagania zaczną ją obejmować.
Dlaczego nie warto czekać:
– Proces EPD trwa 2–4 miesiące — trudno zrobić go „na ostatnią chwilę”
– Pierwsza EPD pozwala uporządkować dane i proces ich gromadzenia
– Przewaga rynkowa: konkurent z EPD wygra przetarg, w którym Ty go nie masz
Podsumowanie — mapa drogowa dla producenta
| Rok | Co robić |
|---|
| 2026 | Zamów LCA i EPD dla swoich kluczowych produktów |
| 2027 | Monitoruj akty wykonawcze CPR — sprawdź terminy dla swojej rodziny wyrobów |
| 2028 | Miej EPD gotowe — od 2028 r. GWP oblicza się dla wszystkich nowych budynków o powierzchni użytkowej większej niż 1000 m², a projektanci mogą korzystać z danych EPD |
| 2030 | EPD to standard rynkowy — wszystkie nowe budynki muszą mieć policzony GWP |
Nie pytaj „czy EPD jest obowiązkowe” — pytaj „czy mogę sobie pozwolić na to, żeby go nie mieć, gdy moja konkurencja już je ma”.
Wypełnij formularz wyceny EPD →
Najczęściej zadawane pytania
Czy EPD jest dziś obowiązkowe dla producenta wyrobów budowlanych?
Formalnie nie ma jeszcze jednego przepisu nakazującego EPD dla wszystkich wyrobów budowlanych. Trzy regulacje UE: rozporządzenie CPR 2024/3110, dyrektywa EPBD 2024 i Taksonomia UE zmierzają jednak w stronę obowiązkowej deklaracji wpływu środowiskowego, a wymagania rynkowe (przetargi, certyfikacje budynków, inwestorzy) już dziś działają jak obowiązek faktyczny.
Co zmienia rozporządzenie CPR 2024/3110 w sprawie EPD?
Nowe rozporządzenie o wyrobach budowlanych (CPR 2024/3110) wprowadza obowiązek deklarowania charakterystyki środowiskowej wyrobów w ramach deklaracji właściwości użytkowych, w oparciu o ocenę cyklu życia. Wymóg będzie wchodził etapami, w miarę publikowania zharmonizowanych specyfikacji technicznych dla kolejnych grup wyrobów.
Kiedy mała lub średnia firma powinna zrobić EPD?
Wtedy, gdy klienci, generalni wykonawcy lub zamawiający publiczni zaczynają pytać o deklarację środowiskową, gdy wyroby trafiają na budowy z certyfikacją LEED lub BREEAM, albo gdy firma eksportuje na rynki, gdzie EPD jest standardem. Opracowanie i weryfikacja zajmują czas, więc lepiej nie czekać na pierwszy przegrany przetarg.
Ile czasu zajmuje uzyskanie EPD?
Zależnie od złożoności wyrobu i jakości danych zwykle od kilku tygodni do kilku miesięcy: zebranie danych, analiza LCA, opracowanie raportu i deklaracji, weryfikacja przez stronę trzecią i rejestracja w programie EPD.